Luchtkoeler: werking, koeleffect, verbruik en de Peler-modellen

Hoe werkt een luchtkoeler?

Een luchtkoeler koelt met verdampend water. Een pomp bevochtigt een paneel met een honingraatstructuur, een ventilator zuigt kamerlucht door dat natte paneel en blaast de lucht aan de voorkant uit. Het water dat verdampt heeft warmte nodig en haalt die uit de langsstromende lucht. Die lucht wordt daardoor koeler en tegelijk vochtiger.

In een luchtkoeler zit geen compressor en geen koudemiddel. Er is ook geen afvoerslang naar buiten, want het toestel voert geen warmte af. De warmte verdwijnt niet uit de kamer: ze wordt omgezet in waterdamp. Dat is het wezenlijke verschil met een mobiele airco, die warmte via een slang naar buiten blaast.

Het natuurkundige getal erachter: het verdampen van 1 liter water onttrekt ongeveer 0,68 kWh warmte aan de lucht. Een andere naam voor hetzelfde toestel is verdampingskoeler of aircooler.

Hoeveel graden koelt een luchtkoeler?

Een luchtkoeler verlaagt de temperatuur van de uitgeblazen lucht met enkele graden; de kamer als geheel koelt hij nauwelijks. Hoeveel graden hangt af van de temperatuur en de luchtvochtigheid op dat moment. De productbladen van de Peler-modellen noemen daarom geen koelvermogen in kW of BTU, zoals bij een airco wel gebeurt.

De ondergrens is de natteboltemperatuur: de laagste temperatuur die lucht door verdamping kan bereiken. Een luchtkoeler haalt een deel van het verschil tussen de kamertemperatuur en die ondergrens. Een rekenvoorbeeld, met de aanname dat het toestel de helft van dat verschil overbrugt (het productblad geeft hiervoor geen waarde):

Daar komt het effect van de luchtstroom bij. Bewegende lucht voert warmte van je huid af, waardoor het koeler aanvoelt dan de thermometer aangeeft. Dat effect heb je alleen als je in de luchtstroom zit.

Waarom hangt de koeling af van de luchtvochtigheid?

Vochtige lucht kan weinig extra waterdamp opnemen, dus verdampt er minder water en wordt er minder warmte onttrokken. Bij droge lucht verdampt het water snel en is het koeleffect groot. Bij 100 % relatieve luchtvochtigheid verdampt er niets meer en werkt een luchtkoeler alleen nog als ventilator.

Dit heeft twee gevolgen voor het gebruik in Nederland en België:

• Het weer bepaalt het resultaat. Op een droge, hete dag merk je duidelijk verschil. Op een benauwde, klamme dag is het effect klein en voelt de extra vochtigheid onprettig.
• De kamer raakt verzadigd. Een luchtkoeler voegt voortdurend vocht toe. In een gesloten kamer stijgt de luchtvochtigheid en neemt het koeleffect af. Zet daarom een raam of deur open, zodat vochtige lucht weg kan en drogere lucht instroomt.

Dat laatste is het omgekeerde van een airco, waarbij je ramen en deuren juist dicht houdt. Meet je in huis al een hoge luchtvochtigheid, lees dan eerst vocht in huis: oorzaken en oplossingen.

Wat is het verschil tussen een luchtkoeler, een airco en een ventilator?

Een ventilator verplaatst lucht, een luchtkoeler koelt de luchtstroom met water, een airco verlaagt de kamertemperatuur en voert de warmte naar buiten af. De tabel zet de drie naast elkaar.

Wil je weten welk koelvermogen een airco voor jouw kamer moet hebben, gebruik dan hoeveel BTU heb ik nodig. De keuze tussen airco-modellen staat in de koopgids mobiele airco.

Wanneer werkt een luchtkoeler goed en wanneer niet?

Een luchtkoeler werkt goed bij droge warmte, dicht bij de gebruiker en met verse luchttoevoer. Hij werkt slecht bij klam weer, in een afgesloten kamer en als je verwacht dat de hele ruimte koeler wordt.

Een luchtkoeler past als

• je verkoeling wilt op één plek: aan het bureau, op de bank of naast het bed;
• een raam of deur open kan staan;
• een afvoerslang naar buiten niet mogelijk of niet gewenst is;
• je buiten onder een overkapping zit. De Peler 25 WIFI en de Peler 40 zijn volgens de fabrikant ook bedoeld voor plekken zoals een veranda of patio;
• een laag stroomverbruik zwaarder weegt dan een lage kamertemperatuur.

Kies iets anders als

• de kamertemperatuur zelf omlaag moet, bijvoorbeeld op een zolder van 30 °C: neem een mobiele airco of een airco zonder buitenunit;
• de ruimte al vochtig is of kampt met schimmel of condens;
• de kamer niet te ventileren is;
• je alleen luchtbeweging zoekt: dan volstaat een ventilator.

Hoe groot moet de watertank zijn en hoe vaak vul je bij?

Hoe groter de tank, hoe langer het toestel koelt zonder bijvullen. Binnen het Peler-assortiment loopt de tankinhoud van 3,5 liter (Peler Tower) tot 40 liter (Peler 40). Hoeveel water een model per uur verbruikt, vermelden de productbladen niet. Het verbruik stijgt met de ventilatorstand en met droge, warme lucht, dus op de dagen waarop de koeler het best werkt, is de tank het snelst leeg.

Ranglijst van de grootste tanks:

Rangschikking binnen het assortiment van Olimpia Splendid op deze site, op basis van de productbladen.

Let bij het kiezen ook op de manier van vullen:

• Uitneembare tank: de Peler Tower 10 (10 liter) en de Peler 6C (6 liter) hebben een uitneembare tank, die je bij de kraan vult en leegt.
• Vaste tank: bij de Peler 7T en de Peler Tower is de tank niet uitneembaar. Je vult met een kan of gieter. Bij de Peler 7T kan vullen van onderaf pas nadat je de schroef op het achterrooster hebt losgedraaid; van bovenaf vullen kan direct.
• Gewicht met water: 1 liter water weegt 1 kg. Een volle Peler 40 weegt dus 14,1 kg plus 40 kg water.

Is de tank leeg, dan valt het koeleffect weg en werkt het toestel als ventilator. Vul bij tot het aangegeven maximum, niet hoger.

Helpt ijs of een koelelement in de tank?

IJs of een bevroren koelelement maakt het water kouder en geeft een tijdelijk, klein extra effect; het maakt van een luchtkoeler geen airco. De rekensom laat zien waarom. Het smelten van 1 kg ijs neemt ongeveer 0,09 kWh warmte op. Het verdampen van 1 liter water neemt ongeveer 0,68 kWh op, ruim zeven keer zoveel. Het grootste deel van de koeling komt dus altijd van de verdamping.

Bij de Peler 4D en de Pelèr 10 WiFi noemt het productblad een meegeleverde ijsbox. Zo'n ijsbox vul je met water, vries je in en leg je in de tank. Gebruik hem op het heetst van de dag of het eerste uur in bed, en houd er rekening mee dat hij daarna terug de vriezer in moet. Bedenk ook dat de vriezer zelf warmte afgeeft in huis bij het opnieuw invriezen.

Wat verbruikt een luchtkoeler aan stroom?

Een luchtkoeler verbruikt ongeveer zoveel als een ventilator: 38 tot 120 W bij de Peler-modellen, volgens het maximale opgenomen vermogen op het productblad. Uitgerekend bij een aanname van € 0,25 per kWh en 8 uur gebruik per dag op de hoogste stand:

Ter vergelijking: de mobiele airco Dolceclima Compact 8 SG neemt volgens het productblad 0,79 kW op. Bij dezelfde aannames en een compressor die de hele tijd draait is dat 6,32 kWh, ofwel € 1,58 per dag. Een airco verbruikt dus een veelvoud, maar verlaagt daarvoor wel de kamertemperatuur. Meer hierover in verbruik en energielabel van een mobiele airco.

De modellen met het laagste opgenomen vermogen:

Rangschikking binnen het assortiment van Olimpia Splendid op deze site, op basis van de productbladen.

In stand-by verbruiken de modellen waarvan de waarde bekend is 0,2 tot 0,5 W. Water kost bijna niets: een volle tank van 40 liter is 0,04 m³ leidingwater.

Hoeveel geluid maakt een luchtkoeler?

Een luchtkoeler maakt het geluid van een ventilator, plus zacht stromend water van de pomp. Het geluidsvermogen op de hoogste stand ligt bij de Peler-modellen tussen 55 dB(A) (Pelèr 10 WiFi) en 65 dB(A) (Peler 40). Op een lagere stand is het stiller; de productbladen geven alleen de maximumwaarde.

Rangschikking binnen het assortiment van Olimpia Splendid op deze site, op basis van de productbladen.

Geluidsvermogen is het geluid aan de bron. Wat je op afstand hoort, de geluidsdruk, is lager. Waar het productblad die noemt, is dat gemeten op 2 meter: 44 dB(A) bij de Peler 25 WIFI, 45 dB(A) bij de Peler 4T en 55 dB(A) bij de Peler Tower 10. Voor gebruik naast het bed is een rust- of slaapstand met timer praktisch. Het verschil tussen de twee geluidsmaten staat uitgelegd in geluid van een mobiele airco.

Hoe houd je het filter en de tank schoon?

Ververs het water regelmatig, maak tank en filter schoon en laat het toestel droog de kast in gaan. In stilstaand water en op een paneel dat dagen nat blijft kunnen bacteriën, algen en kalk zich ophopen, wat je als eerste merkt aan een muffe geur. Volg voor de precieze handelingen de handleiding van je model; als algemene werkwijze:

1. Gebruik schoon, koud leidingwater en laat water niet dagenlang in de tank staan. Leeg de tank als je het toestel enkele dagen niet gebruikt.
2. Haal de stekker uit het stopcontact voordat je iets schoonmaakt.
3. Maak het stoffilter aan de achterkant schoon zodra je er stof op ziet. Bij de Pelèr 10 WiFi is het stoffilter volgens het productblad wasbaar.
4. Spoel het honingraatpaneel volgens de handleiding en laat het aan de lucht drogen.
5. Reinig de tank met een zachte doek en spoel na.
6. Laat het toestel na gebruik een tijd zonder water als ventilator draaien, zodat het paneel droogt.
7. Berg het aan het eind van de zomer leeg, schoon en droog op.

Een stoffilter houdt grof stof tegen. Enkele modellen hebben daarnaast een ionisator, zoals de Peler 6C, Peler 8, Peler Tower en Peler 25 WIFI. Zie een luchtkoeler niet als luchtreiniger: daar is hij niet voor gemaakt. De handleiding per model vind je op de modelpagina en onder documenten.

Welke Peler-luchtkoelers heeft Olimpia Splendid?

De luchtkoelers van Olimpia Splendid heten Peler. Het assortiment loopt van compacte modellen met een luchtdebiet van 140 m³/h tot grote toestellen van 1.800 m³/h. De tabel toont de actuele gegevens per model.

Waarden uit het productblad van de fabrikant; een streepje betekent dat het blad het niet vermeldt.

Het luchtdebiet zegt het meest over het bereik. De Peler 4T verplaatst maximaal 140 m³/h en de Pelèr 10 WiFi 200 m³/h: dat is verkoeling voor wie er dichtbij zit. De Peler Tower 10 (1.000 m³/h, bereik tot 12 m), de Peler 25 WIFI (1.500 m³/h, tot 13 m) en de Peler 40 (1.800 m³/h, tot 14,4 m) zijn gemaakt voor grotere ruimtes. Alle modellen staan met hun eigen pagina onder luchtkoelers.

Welke luchtkoeler past bij jouw situatie?

Kies op luchtdebiet, tankinhoud en bediening, in die volgorde.

• Kies de Peler 4T of Peler 4D als je een licht toestel voor één persoon in een kleine kamer zoekt. De Peler 4T weegt 4,0 kg en heeft een tank van 3,8 liter; de Peler 4D heeft 4 liter en een luchtdebiet van 350 m³/h.
• Kies de Peler 6C, Peler 7T of Peler 8 voor een gewone woon- of slaapkamer: 6 tot 8 liter tank en 300 tot 450 m³/h. De Peler 8 heeft gemotoriseerde verticale lamellen.
• Kies de Pelèr 10 WiFi of Peler 25 WIFI als je met de telefoon wilt bedienen. Beide werken met de app OS Home; zie hulp bij wifi en app.
• Kies de Peler Tower of Peler Tower 10 als er weinig vloerruimte is. De Peler Tower 10 heeft 24 ventilatorsnelheden en het laagste opgenomen vermogen van de reeks, 38 W.
• Kies de Peler 40 voor een ruim vertrek, winkel, horeca of overdekte buitenplek. Reken op een fors toestel van 485 × 1.009 × 403 mm.

Voor zakelijke ruimtes waar de temperatuur echt omlaag moet, staat het overzicht op zakelijk.

Vragen en antwoorden

Is een luchtkoeler hetzelfde als een airco?

Nee, een luchtkoeler is geen airco. Een luchtkoeler koelt de luchtstroom met verdampend water en maakt de lucht vochtiger; een airco heeft een compressor, verlaagt de kamertemperatuur en voert warmte naar buiten af.

Kan een luchtkoeler een hele kamer koelen?

Een luchtkoeler koelt de lucht die hij uitblaast en niet de kamer als geheel. De warmte blijft in de ruimte, omgezet in waterdamp. Je merkt de verkoeling vooral als je in de luchtstroom zit.

Moet het raam open bij een luchtkoeler?

Ja, bij een luchtkoeler zet je een raam of deur open. Het toestel voegt vocht toe, en zonder verse lucht stijgt de luchtvochtigheid zo ver dat het koeleffect verdwijnt.

Heeft een luchtkoeler een afvoerslang nodig?

Nee, een luchtkoeler heeft geen afvoerslang. Er is alleen een stopcontact en water nodig, waardoor je hem in elke kamer en onder een overkapping kunt neerzetten.

Werkt een luchtkoeler bij benauwd weer?

Bij benauwd, vochtig weer werkt een luchtkoeler slecht. Bij 30 °C en 70 % luchtvochtigheid is de theoretische ondergrens ongeveer 25,5 °C, zodat de uitgeblazen lucht maar een paar graden koeler is en de kamer nog klammer wordt.

Kan ik een luchtkoeler zonder water gebruiken?

Ja, zonder water werkt een luchtkoeler als gewone ventilator. De fabrikant noemt dit gebruik onder meer bij de Pelèr 10 WiFi, de Peler 25 WIFI en de Peler 40.

Hoeveel water verbruikt een luchtkoeler per uur?

De productbladen van de Peler-luchtkoelers vermelden geen waterverbruik per uur. Het verbruik hangt af van de ventilatorstand, de temperatuur en de luchtvochtigheid: hoe droger en warmer de lucht, hoe sneller de tank leeg is.

Mag ik een luchtkoeler de hele nacht aan laten staan?

Een luchtkoeler kan 's nachts aan, bij voorkeur op de rust- of slaapstand met de timer. De timers van de Peler-modellen lopen tot 7, 8, 9, 12 of 24 uur, afhankelijk van het model. Zet het slaapkamerraam op een kier voor de afvoer van vocht.

Wordt mijn huis vochtig van een luchtkoeler?

Een luchtkoeler verhoogt de luchtvochtigheid, want al het water uit de tank komt als damp in de kamer. Met een open raam blijft dat beperkt. In een woning met vochtproblemen of schimmel is een luchtkoeler geen goede keuze.

Welke luchtkoeler van Olimpia heeft de grootste tank?

De Peler 40 heeft met 40 liter de grootste tank binnen het Olimpia-assortiment, gevolgd door de Peler 25 WIFI met 25 liter. De kleinste tank is die van de Peler Tower: 3,5 liter.

Welke Peler-luchtkoeler is het stilst?

De Pelèr 10 WiFi heeft met 55 dB(A) het laagste maximale geluidsvermogen binnen het Peler-assortiment volgens het productblad. De Peler 4D en de Peler 8 volgen met 57 dB(A).

Welke Peler-luchtkoelers hebben wifi?

De Pelèr 10 WiFi en de Peler 25 WIFI hebben wifi en werken met de app OS Home. De Peler 4T, Peler 7T, Peler Tower 10 en Peler 40 hebben volgens het productblad geen wifi.

Kan een luchtkoeler buiten staan?

Een luchtkoeler kan op een overdekte buitenplek staan als de fabrikant dat aangeeft. Bij de Peler 25 WIFI en de Peler 40 noemt Olimpia Splendid gebruik op plekken zoals een veranda of patio. Zet het toestel niet in de regen.

Wat kost een luchtkoeler per uur aan stroom?

Een luchtkoeler van 75 W, zoals de Peler 4D, kost bij een aanname van € 0,25 per kWh ongeveer € 0,02 per uur. De Peler 40 van 120 W komt op € 0,03 per uur.

Kan ik etherische olie of geurtjes in de tank doen?

De productbladen van de Peler-luchtkoelers noemen geen voorziening voor geurolie. Gebruik alleen schoon water in de tank, tenzij de handleiding van je model iets anders toestaat.

Waarom ruikt mijn luchtkoeler muf?

Een muffe geur bij een luchtkoeler komt meestal van oud water of een verdampingspaneel dat lang nat is gebleven. Leeg de tank, maak tank en paneel schoon volgens de handleiding en laat het toestel daarna zonder water drogen.

Waar vind ik de handleiding van mijn Peler-luchtkoeler?

De handleiding van een Peler-luchtkoeler staat op de modelpagina onder Documenten en in het overzicht op /documenten/.

Is een luchtkoeler geschikt voor een zolderkamer?

Voor een hete zolderkamer is een luchtkoeler meestal niet genoeg, omdat hij de kamertemperatuur niet verlaagt. Daar past een mobiele airco of een airco zonder buitenunit beter; zie de gids over airco per ruimte.

Wat doet de ionisator in een luchtkoeler?

Een ionisator laadt deeltjes in de lucht elektrisch op, zodat ze volgens de fabrikant neerslaan. De Peler 6C, Peler 8, Peler Tower en Peler 25 WIFI hebben er een; aan het koeleffect verandert de ionisator niets.

Begrippen

Meer gidsen

• Airco per ruimte: slaapkamer, woonkamer, zolder, kantoor, serre en caravan
• Airco zonder buitenunit: de complete gids over de monoblock
• Elektrische badkamerverwarming: IP-klasse, zones en het juiste toestel
• Dolceclima-reeksen vergeleken: wat is het verschil tussen Compact, Aira, Air Pro, Silent en Brezza?
• Elektrische kachel kopen: soorten, vermogen, verbruik en veiligheid
• Koudemiddel R290 en R32 in airco's en luchtontvochtigers
• Luchtbevochtiger: wanneer nodig, welke soort en hoe je hem schoon houdt
• Luchtontvochtiger koopgids: capaciteit, tank, geluid en verbruik

Alle gidsen, alle vragen, handleidingen per model en het overzicht van alle modellen.